Mjere borbe protiv majskog gundelja

Majski gundelj – Melolontha melolontha L. je značajna štetočina kako u stadijumu imaga kao defolijator listopadnog drveća (svake četvrte godine), tako i u stadijumu larve koja se hrani podzemnim organima biljaka i može potpuno uništiti travni pokrivač.

Protiv majskog gundelja mogu se primijeniti agrotehničke, mehaničke, hemijske i biološke mjere suzbijanja. One su namijenjene suzbijanju imaga i larvi. Najpovoljniji rezultat postiže se organizovanim akcijama na cijelom ugroženom području i sukcesivnom primjenom svih raspoloživih metoda.

[caption id="attachment_10003" align="aligncenter" width="325"] M. melolontha – oštećenja korijenovog sistema mladih biljaka od ishrane larvi[/caption]

Imago se suzbija u toku dopunske ishrane (maj mjesec) tretiranjem napadnutih stabala sa insekticidima. Stresanje odraslih jedinki sa krošnji drveća, u ranim jutarnjim satima (između pet i osam časova) i njihovo mehaničko uništavanje vrlo je star metod, ali daje zadovoljavajući rezultat ukoliko ima dovoljno radne snage i ne smije se zanemariti.

[caption id="attachment_10001" align="aligncenter" width="224"] Odrasle larve majskog gundelja (autor: Prof dr. Snježana Hrnčić, 2013. Durmitor)[/caption]

Protiv grčica na površinama koje se obrađuju (ratarski i povrtarski usjevi) koriste se granulirani insekticidi koji se unose u zemljište pred ili sa sjetvom (aktivne supstance teflutrin, Lambda-cihalotrin). Ove insekticide koristiti u skladu sa uputstvom za upotrebu.

U borbi protiv larvi, značajno mjesto zauzimaju i agrotehnički zahvati, prije svega redovno intenzivno obrađivanje zemljišta, duboko oranje, čime se jaja, larve, lutke ili imaga mehanički uništavaju i izbacuju na površinu gdje su izloženi nepovoljnim uslovima temperature, vlage i brojnim predatorima.

Unakrsno drljanje površina (livade) u periodu kada su larve u površinskom sloju zemljišta i zasnivanje vještačkih livada sa brzorastućom smješom trava ili žitarica uz povećanje sjetvene norme. U nekim evropskim zemljama protiv larvi se koriste i biološki preparati sa gljivom Beauveria brongniartii. Na osnovu praćenja majskog gundelja u ranijem periodu utvrđeno je da je svaka četvtra godina - godina masovnog leta.

Majski gundelj počinje sa letom već krajem aprila, a najveću štetu pričinjava u toku maja, a u junu već završava svoju aktivnost u stadijumu imaga pa je preduzimanje mjera borbe protiv imaga nemoguće. U periodu jula, najkasnije do polovine avgusta, počinje retrovegetacija tako da šume za mjesec dana imaju novu lisnu masu.

  Izvor: Uprava za bezbjednost hrane, veterinu i fitosanitarne poslove